متن کامل مطلب ازهفته نامه ی کاير - شنبه 12 بهمن ماه - شماره ی 1369

اشاره : بيشک  شهر لاهيجان به عنوان يکی از زيباترين شهر های کشور و اکنون به عنوان عروس شهرهای گيلان نام گرفته است . توسعه اين ‏شهر طی چند سال اخير به نوعی در کل کشور بي نظير بوده  و در سطح وسيع به معروفيت فراوان رسيده ، اما واقعيت اين است که اين ‏شهر زيبا دارای امکانات زير ساختی مناسبی در خور مردمان با فرهنگش نيست . ازجمله ی مشکلات اين شهر در گذشته ائی نه چندان ‏دور ، مشکلات مربوط به صنعت آب و فاضلاب شهربوده است که  ميطلبيد نکاه به بحث آب و فاضلاب در لاهيجان ، نگاه ويژه ، نکاه ‏درد آشنا و نگاه تلاش و تحول باشد . به  همين انگيزه و در طی 8  سال اخير خصوصا  از زمان حضور مهندس مرتضی پيله ور جاويد در ‏مسئوليت مدير امور آبفای اين شهر به عنوان يک فرد متخصص با پشتکار و برخوردار از پتانسيل جوانی ، تحولات در خور توجهی در اين ‏شهر زيبا به وقوع پيوسته است که مورد وقوف  شهر وندان  لاهيجی و مسئولين سياسی اجتماعی شهرستان واقع گرديده است . وی علاوه ‏بر وظايف سازمانی خود در مجموعه ی آبفا ، نقش چشم گير و فعالانه ائی در حوزه ی توسعه ی اين شهر ايفا مينمايد طرح توجيهی منطقه ‏ی ويژه ی اقتصادی لاهيجان برای اولين بار توسط ايشان در سال 83 نوشته شده و بعد از طی مراحل بسيار خوشبختانه در سفر اخير ‏رياست محترم جمهوری به تصويب رسيد ه است . ايشان هم چنين محوری ترين نقش را در تنظيم سند توسعه ی 10 ساله ی شهرستان ‏لاهيجان داشته اند . برگزاری نخستين همايش چشم انداز و چالشهای توسعه ی لاهيجان  که در آذر ماه سال 86 ، بدون هيچ گونه حمايت ‏مالی نهادهای دولتی برگزار گرديد، مرهون تلاشهای ايشان به همراه تنی چند از دوستان همفکر و همراه بود . آستانه ی انتقاد پذيريش بسيار بالاست . در بدترين حالتها او بهترين برخوردها را با خبرنگاران دارد . او معتقد است نقد مبنائی برای ‏سازندگی خود و سپس جامعه است پس نقد جامعه ساز است . او در تعريف مديريت نيز تعريفی  جديد دارد . او مديريت را هدف ‏نميداند بلکه آن را يک فرصت تلقی دارد .  مهندس پيله ور به عنوان فردی صاحب سبک در نگارش مقالات اجتماعی ، تاريخی در حوزه ‏ی لاهيجان شناسی و فرهنگ و تمدن مردمان اين ديار نيز فعال است. وبلاگ اجتماعی لاهيجانيها که توسط ايشان مديريت و نگاشته ‏ميشود اکنون به عنوان پايگاهی برای گيلان پژوهی و لاهيجان شناسی ، روزانه مورد بازديد و استفاده ی بسياری از علاقه مندان ميباشد . ‏وی علاوه بر اين ها به عنوان يکی از بانيان انجمن سندرم دان ايران ، درحوزه ی کمک به فرزندان معلول و کم توان ذهنی ، فردی ‏شناخته شده در سطح کشور بوده و ياری کننده ی فکری بسياری از خانواده های درگير اين مباحث است

‏
‏

‏
سوال 2- در حال حاضر فاضلاب لاهيجان سنتی است يا صنعتی ، اگر سنتی است کی صنعتی ميشود. يا چه بايد کرد. تکليف ‏چيست . در ضمن در مورد فاضلاب شهرک فرهنگيان و کمربندی هم توضيح بفرمائيد .‏
تفکيک اين گونه ی فاضلاب لاهيجان به سنتی و صنعتی شايد بيان کننده ی کامل مفهوم نباشد . تفاوت آنچه را که ما سنتی يا صنعتی ‏بناميم اين است که در روش سنتی ، فاضلاب به همراه آبهای سطحی به رودخانه و نهرها ميريزد و باعث آلودگی فراوان ميگردد ، اما در ‏حالت صنعتی يا بهتر بگوئيم بهداشتی ، تمام فاضلاب شهر (بدون ورود آبهای سطحی) به تصفيه خانه ی فاضلاب هدايت شده و تصفيه ‏ميگردند .  اما آنچه را که مردمان اين شهر از شبکه های فاضلاب موجود ، به نام" اِگو " ياد ميکنند ، قدمتی 100 ساله (یا شايد بيشتر) ‏داردکه همزمان وظيفه ی جمع آوری و دفع آبهای سطحی و فاضلاب های خانگی را با هم برعهده گرفته است . اين فرهنگ 100 ساله از ‏نظر من جزوی از افتخارات فرهنگی ما لاهيجانيها بايد تلقی شود چرا که مردمان اين شهر ازآن موقع دور به اين باور رسيده بودند که ‏فاضلاب را از محيط زندگی خود دور سازند. هر چند که اين الگو ناقص بود ، اما با توجه به جمعيت کم آن دوران و به تبع فاضلاب کم و ‏در نظر داشتن اصل خودپالايندگی آب و محيط ، و غير صنعتی بودن فاضلابها ، هيچ مشکلی هم شايد ايجاد نميشد . اين شبکه ها در حال ‏حاضر هيچ مشکلی از معضل فاضلاب لاهيجان را حل نميکنند و تنها عملشان" انتقال مشکل از درب خانه ی ما و شمای شهروند لاهيجی به ‏رودخانه ها و حاشيه ی شهر و روستاهای اطراف است " که در نهايت نارضایتی مردم و نابودی محيط زيست و آلودگی گسترده ی منابع ‏آبهای زيرزمينی را با خود به دنبال دارد و در نهايت تبديل ميشود به بوی بد کمربندی لاهيجان ، نتيجه ائي که حاصل  تفکراتی است که ‏در طول ساليان طولانی گذشته  شبکه های فاضلاب سنتی موجود و برنامه ی توسعه ی آنها را به عنوان حل مشکل فاضلاب لاهيجان ‏نگريسته اند . بارها گفته و نوشته ام که شبکه های فاضلاب سنتی فقط مشکل فاضلاب را از درب ِ منازل ما و شما ، به حاشيه های منتقل ‏ميکنند و در نهايت بوی تعفن کمربندی را باعث ميشوند . رودخانه ی لاهيجان را نابود ميکنند . مردم نخجير کلايه و يوسف آباد و ‏شهرک فرهنگيان وخالوباغ و لاشيدان  را به ستوه مياورند ! . اما بوی فاضلاب شهرک فرهنگيان علاوه بر موضوعات اشاره شده ، مستقيماً به ‏دفع نامطلوب و بدون تصفيه ی خونابه و پسماندهای کشتارگاه لاهيجان مرتبط ميگردد که انتظار دارد شواری محترم و شهرداری لاهيجان ‏به صورت اضطراری برای اين موضوع تدبيری انديشه کنند .‏
اما آنچه که در لاهيجانِ امروز ، مردم از آن به نام مشکلِ فاضلاب یاد ميکنند و عدم سامان بخشيش را گله دارند ، در واقع تلفيقِ همزمانِ ‏وظيفه ی جمع آوری فاضلاب های خانگی و دفع آب های سطحی توسط همين " اِگو" هاست و بر سه قِسم قابل دسته بندی است . مناطقی ‏که از سالهای گذشته فاضلاب سنتی دارند ولی نياز به اصلاح و لايروبی مجدد دارد - مناطقی که فاضلاب ندارند و درخواست احداث شبکه ‏ی جديد را دارند - مناطقی که به عنوان خروجی فاضلابهای سنتی اکنون کانون آلودگی ، بو و همه ی نامطلوبی ها هستند و مردمانی که ‏خواهان ِحلِ آنند . با در نظر گرفتن بارش بيش از 1200 ميليمتر باران ساليانه مداوم در لاهيجان ، ميتوانيم معضلِ فاضلاب لاهيجان را به ‏دو قسمت مساوی " فاضلاب های خانگی با تولّی گری آبفا " و "دفع آبهای سطحی با تولّی گری شهرداری " تفکيک نمائيم که خوشبختانه ‏با تفاهم موجود در همه ی سه مورد با همکاری شهرداری محترم به عنوان متولی نيمی از موضوع در حال انجام اقدامات گسترده ائی ‏هستيم. به جرأت ميـتوانم بيان کنم که من ناراحت ترين  فرد ِلاهيجانی برای مشکل فاضلاب اين شهرم و از آن نه به عنوان مشکل ، بلکه ‏به عنوان بزرگترين معضل شهری لاهيجان در حال حاضر ، ياد ميکنم . و با اطمينان به شما و همه ی مردمان اين شهر ميگويم تنها راه چاره ‏ی مشکل فاضلاب ، تلاش همه ی متوليان و مسئولين شهری لاهيجان و استان برای اتمام طرح فاضلاب بهداشتی لاهيجان است .‏

سوال 3- طرح فاضلاب لاهيجان تا کجا رسيده ، قرار بود بهمن ماه سال 87 به بهره برداری برسد . آیا ميرسد يا نه ؟ دلايل ‏عقب افتادن پروژه چيست .‏
برای اينکه بگويم طرح فاضلاب لاهيجان به کجا رسيده ، ميبايستی گفت که از کجا شروع شده است . مشکل فاضلاب لاهيجان ظاهراً از ‏سال 1353 (آن هنگام که من و احتمالاً شماه هنوز به دنيا نيامده بودیم ) به عنوان يک معضل مطرح ميگردد و در آن سال مطالعات اوليه ‏برای ايجاد سيستم مدرن فاضلاب شروع ميشود ولی هيچ وقت تا سال 70 به مرحله ی مطالعاتی کامل و اجرائی نرسيد. در اين سال و با ‏تشکيل آبفای لاهيجان و بر اساس قوانين مربوطه ، موضوع حل مشکل فاضلاب لاهيجان (تأکيد ميکنم فقط فاضلاب نه آبهای سطحی ) در ‏سرلوحه ی برنامه های آبفای لاهيجان قرار گرفت که خوشبختانه در سال 78 عمليات اجرائي آن در قالب طرح ملی و با اعتبارات دولتی و ‏قسمتی هم از درآمدهای جاری ، و همزمان با شهرهای رشت و انزلی شروع گرديد و اکنون با افتخار ميتوان اعلام کرد که تاکنون بيش از ‏‏14 ميلياردتومان از اعتبارات دولتی در مورد فاضلاب لاهيجان جذب و در اين بخش هزينه شده است و به زودی مردمان شريف لاهيجان ‏بهره مند اين خدمات خواهند بود . سايت تصفيه خانه دارای پيشرفت 95 درصدی است . بيش از 60 کيلومتر شبکه به همراه يک ايستگاه ‏پمپاژ احداث و آماده ی بهره برداريست . نکته ی قابل توجه اين است که اتمام طرح فاضلاب لاهيجان جزو جزو تکاليف برنامه ی چهارم ‏کشور برای دولت منظور شده است و در مصوبات سفر رئيس جمهور محترم نيز اتمام آن مصوب گرديده است .صراحتاً ميگويم طرح ‏فاضلاب لاهيجان هيچ مشکل اجرائی و فنی ندارد و تنها دليل عقب افتادن بهره برداری از آن کمبود اعتبار است . اين طرح به زودی  قابل ‏بهره برداری است اما اين منوط است به کمک همه ی مسئولانی که دل به توسعه ی اين شهر دارند و آن را مطالبه دارند يا حداقل ‏شعارش را ميدهند . در اين طرح من فقط ميتوانم واقعيتها را بگويم و خواسته ها را مطرح کنم . تنها مشکل عدم تکميل اين طرح تخصيص ‏کم اعتبارات  است ، و مردم ما نيز واقعيتهای اعتباری و اجرائی کشور را به خوبی درک می کنند . اما واقعيت اين است که با اين ‏ميزان اعتبار ساليانه که به پروژه ی فاضلاب لاهيجان تخصيص ميبابد و در نظر گرفتن عدم اجرای کامل برنامه ی چهارم توسعه ی کشور ‏برای فاضلاب لاهيجان و عدم اجرای مصوبه سفر رياست محترم جمهوری و درآمدهای بسيار کم اين امور به دليل تکليفی بودن قيمتهای ‏آب بهاء که بسيار پائين تر از قيمتهای تمام شده ارائه ميگردد  ، نه سيستم مدرن فاضلاب لاهيجان برای تمام شهروندان اين شهر در طی ‏چند روز آينده توسط آبفا مورد بهره برداری واقع ميشود و نه طرحی منسجم برای سامان بخشی دفع آبهای سطحی در لاهيجان ازسوی ‏شهرداری وجود دارد

سوال 4 - لوله گذاری فاضلاب تا کجا يا تا چه منطقه ائی انجام گرفته است ؟ همچنين از داخل شهر برای تصفيه خانه با چه ‏وسيله ائی بايد رساند

لاهيجان هم اکنون دارای 85 % پوشش شبکه ی فاضلاب سنتی است که در نوع خود در کشور بی نظير است . در فاضلاب بهداشتی نيز به ‏جهت تصوير بخشی ميزان عمليات اجراء شده ، اينگونه ميتوان گفت که طرح فاضلاب لاهيجان دارای 5 منطقه يا زون اجرائی است که از اين ‏ميزان تاکنون 2 زون آن ( زون شماره 1  منطقه ی حاجی آباد - زون شماره ی 5 منطقه ی بلوارامام رضا و جاده لنگرود و حاشیه ی کمربندی ) ‏انجام شده است . به عبارتی ميتوان گفت 40% شبکه ی شهری جمع آوری فاضلاب شهر لاهيجان به همراه احداث يک تلمبه خانه ی فاضلاب ‏تکميل شده است و همانگونه که سوال قبلی گفتم تصفيه خانه ی فاضلاب لاهيجان که در روستای سپهر پشت در حال اجراست به عنوان شايد ‏بزرگترين پروژه ی اجرائی دهه ی اخير لاهيجان دارای پيشرفت 95 درصدی است . در مورد نحوه ی انتقال فاضلاب از شهر به تصفيه خانه به ‏استحضار مردم شريف ميرسانم که اين انتقال کلاً به صورت ثقلی و با کمک 5 ايستگاه پمپاژه فاضلاب در مناطق مختلف شهر انجام خواهد شد .‏

سوال 5 - کندو کاريها با هماهنگی شهرداری ميباشد يا خير. شهرداری چه کمکی ميتواند کند.‏
من همواره گفته ام که بايد به حفاريهای سطح شهر احترام بگذاريم و تحليل من نيز اين است که تا زمان ايجاد نظام مديريت واحد شهری ، ‏حفاريها به عنوان نمادهائی از توسعه ی شهری لاهيجان تلقی گرديده و همواره ميبايستی مورد استقبال مردم و مسئولين باشد . خدای نکرده ‏اينگونه تلقی نگردد که به دليل پذيرش توريست يا در فصول مسافرت پذير ، عمليات اجرائی در شهر ما متوقف گردد و نکند نتيجه بگيريم که ‏حفاريها موجب رنجش توريست های شهرمان ميشود پس آنها را تعطيل کنيم . برای رسيدن به اين تفکر حتماً ميبايستی به ديار توريست هايی ‏که به شهرمان سفر ميکنند برويم و از خود بپرسيم ، چرا مشکل فاضلاب ، آب و برق و مخابرات و گاز و... دير زمانی است که در شهر های ‏ايشان حل شده است . اکنون سالهاست که ما با اين تفکر ، در اکثر شاخص ها ، در مقايسه با ساير استانها در رده آخريم  پس مجدداً ميگويم تا ‏زمانی که سيستم تونل تاسيسات زير زمينی اجرا نشود من به همه ی کند و کاريهای سطح شهر از سوی هر اداره ی خدماتی که باشد احترام ‏ميگذارم . شهر زيبا نياز به زير ساختهای زيبا دارد که ما ايده آل هايش را در تقريبا اکثر شاخصها در لاهيجان نداريم و زيبا سازی زير ساختها ‏اولين نيازش حفاری است که دستهای توانمندی از فرزندان اين شهر در سالهای اخير کمر همت بر رفع اين تنگناها بسته اند . پس بايد ‏ياريشان کنيم ، ضمن اينکه کليه ی حفاريهای انجام شده توسط آبفا چه در حوزه ی فاضلاب يا  آب و انشعابات و اتفاقات دقيقاً با هماهنگی ‏شهرداری محترم و با پرداخت کامل هزينه های مربوطه انجام ميشود .